Юридик энциклопедия

БАРМОҚ НАҚШЛАРИНИНГ ХУСУСИЯТЛАРИ – папиляр нақшнинг ўзига хослиги (индивидуаллиги) уни тавсифловчи белгилар йиғиндисининг такрорланмаслигидан иборатдир. Папиляр нақшлар умумий ва хусусий…

ВАЗИРЛАР МАҲКАМАСИНИНГ ҚАРОРЛАРИ – ЎзР бутун ҳудудида барча органлар, корхоналар, муассасалар, ташкилотлар, мансабдор шахслар ва фуқаролар томонидан бажарилиши мажбурий бўлган…

КОНСЕРВАТИЗМ – лотинча conservo – сақлайман, қўриқлайман деган маъноларни ифодалайди. Консерватизм жамиятда мавжуд ижтимоий тизим асосларини анъанавий–тарихий қадриятлар асосида мустаҳкамлашни…

АНОМАЛИЯ – шахс ва ижтимоий гуруҳларнинг қадриятлари ва меъёрий тизимдаги бузилишлари, ижтимоий ва ҳуқуқий нормаларнинг самарасизлиги. Дивиант (нотўғри) хулқ–билишнинг мақсадига…

ЖИНОЯТ КОДЕКСИ – жиноят–ҳуқуқий муносабатларни тартибга солувчи ҳуқуқий нормалар йиғиндиси. ЖК 1994 й. 22 сент.да қабул қилиниб, 1995 й. 1…

ДЕПОЗИТ СЕРТИФИКАТИ – қимматли қоғоз, мулкий ҳуқуқларни белгиланган шаклга ва мажбурий реквизитларга амал қилган ҳолда тасдиқловчи ҳужжатдир. Д.с. кредит муассасасининг…

ДАВЛАТ ИШЛАРИНИ БОШҚАРИШДА ИШТИРОК ЭТИШ ҲУҚУҚИ – қатор конституциялар (мас., Испания, РФ, Монголия, Словакия, Ўзбекистон)да фуқароларнинг қоидага кўра давлат ҳокимияти…

ЗАРАР – фуқаролик ҳуқуқи бўйича шахснинг қонунга хилоф ҳаракати оқибатида бошқа шахсга етказилган мулкий зиён. З. кредитор томонидан сарф қилинган…

КЛИНИК КРИМИНОЛОГИЯ – криминологиянинг жиноятчи шахсининг биологик ва руҳий хусусиятларини, жиноят этимологиясидаги ўрнини аниқлаш ва жиноятчиликнинг олдини олишга оид табиий–руҳий…

КОНСТ.ВИЙ ТУЗУМ – маълум давлатнинг Конст.си ва бошқа конституцивий–ҳуқуқий ҳужжатлари билан ўрнатиладиган ва муҳофаза қиланадиган ижтимоий, сиёсий, иқтисодий, ҳуқуқий муносабатлар…

ЖИНОЯТ – жиноят қонунида назарда тутилган ижтимоий хавфли ҳатти-ҳаракат. ЖК б-н тақиқланган, айбли қилмиш жазо қўллаш тахдиди б-н тақиқланган (14…

БИОСФЕРА (юнонча bios – ҳаёт, sphaira – шар) – ер қобиқларидан (сфераларидан) бири бўлиб, унинг таркиби ва энергетикаси асосан тирик…

ЖИНОИЙ ЖАЗОГА САЗОВОР БАНКРОТЛИК – хўжалик юритувчи субъектнинг ўз мажбуриятларини иқтисодий жиҳатдан бажара олмаслиги ҳақида била туриб, ҳақиқатга тўғри келмайдиган…

БОЖ ТАРИФИ – божхона чегарасидан олиб ўтиладиган, ЎзР ташқи иқтисодий фаолиятининг товар номенклатураси принциплари ва қоидаларига мувофиқ ҳолда бир тизимга…

КОНКУРС ИШЛАБ ЧИҚАРИШ – қарзни тўлашга қурби етмайдиган корхонани мажбурий ёки ихтиёрий тарзда тугатишга қаратилган тартиб. Унинг натижасида конкурс массасини…

ИЖРОИЯ ҲОКИМИЯТИ – ҳокимиятларнинг бўлиниши назариясига кўра, давлатдаги мустақил оммавий ҳокимиятлардан (қонун чиқарувчи ва суд ҳокимиятлари б–н бир қаторда) биридир.…

ҚОНУНДАГИ ЎҒРИЛАР – тюрма ва жиноятчилик дунёсининг эметаш, уларнинг лидерлари. Угрилар махкумлар керархиясида юкори мавкени эгаллайди. Айрим мухитларда (нормаларда, келишмовчиликларни…

ЕРДАН ФОЙДАЛАНИШ ЛИМИТЛАРИ – ерга оид ҳуқуқий муносабат субъектларига, уларни хўжалик ва б. мақсадларда фойдаланиш учун ер участкасининг майдонини маҳаллий…

ДИСКРИМИНАЦИЯ (чеклаш, камситиш) – одатда давлатнинг, юридик ёки жисмоний шахсларнинг ҳуқуқлари бошқа давлатлар, юридик ёки жисмоний шахсларга нисбатан камситилишини англатадиган…

АМНИСТИЯ АКТИ АСОСИДА ЖАВОБГАРЛИКДАН ОЗОД ҚИЛИШ – ЖКнинг 68-м.га мувофиқ, жиноят содир этган шахсни А.а.а.ж.о.қ. мумкин. Амнистиянинг афв этишдан фарқли…